اندازه گیری آفلاتوکسین ها به روش کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC) در مواد غذایی:
کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC ) چیست؟
کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (High Performance Liquid Chromatography – HPLC) یکی از پیشرفتهترین و دقیقترین روشهای تجزیه شیمیایی است که در آزمایشگاه مواد غذایی هورتاش برای جداسازی، شناسایی و اندازهگیری کمی ترکیبات شیمیایی مورد استفاده قرار میگیرد. این تکنیک بر پایه عبور محلول نمونه از ستونی حاوی فاز ساکن، تحت فشار بالا، عمل میکند و منجر به جداسازی مؤثر اجزای موجود در نمونه میشود.
دستگاه HPLC مورد استفاده در آزمایشگاه ما مجهز به سیستم تزریق خودکار، ستونهای تخصصی و دتکتورهای متنوع از جمله UV/Vis، DAD و فلورسانس است و توانایی تحلیل دقیق نمونههای پیچیده در حوزههایی نظیر داروسازی، صنایع غذایی، شیمی، محیط زیست، محصولات طبیعی و بیوشیمی را داراست.
قابلیتها و خدمات دستگاه کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC) در آزمایشگاه هورتاش:
-
آنالیز کمی و کیفی مواد مؤثره دارویی
-
شناسایی ناخالصیها و ترکیبات همراه
-
کنترل کیفیت محصولات غذایی، آرایشی و بهداشتی
-
پایش آلایندههای زیستمحیطی مانند آفلاتوکسین ها،سموم، فلزات سنگین و ترکیبات آلی
-
تعیین پایداری و سازگاری فرمولاسیونهای شیمیایی
با استفاده از کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC)، میتوان به دقت بالا، تکرارپذیری مناسب و سرعت تحلیل مطلوب دست یافت. این دستگاه نقشی کلیدی در فرآیندهای تحقیقاتی و کنترل کیفی ایفا کرده و بهعنوان یکی از ابزارهای اصلی در تجزیه شیمیایی مدرن (به ویژه شناسایی آفلاتوکسین ها در مواد غذایی) شناخته میشود.
برای دریافت خدمات آنالیز با HPLC، مشاوره تخصصی و یا اطلاع از نحوه ارسال نمونه، لطفاً با کارشناسان فنی آزمایشگاه تماس حاصل فرمایید.
آفلاتوکسین و اهمیت آن در صنایع غذایی
آفلاتوکسینها گروهی از سموم قارچی هستند که توسط گونههایی از قارچ Aspergillus بهویژه A. flavus و A. parasiticus تولید میشوند. این سموم عمدتاً در محصولات کشاورزی و مواد غذایی نظیر مغزها، غلات، حبوبات، ذرت و خشکبار دیده شده و میتوانند برای سلامت انسان و حیوانات بسیار خطرناک باشند.
این ترکیبات بهعنوان یکی از مهمترین آلایندههای زیستی در صنایع غذایی شناخته میشوند و میتوانند منجر به مسمومیتهای حاد و مزمن، آسیب به کبد، تضعیف سیستم ایمنی و در موارد شدیدتر، سرطان کبد شوند. به همین دلیل، کنترل میزان آفلاتوکسین در محصولات غذایی اهمیت بالایی دارد.
انواع آفلاتوکسین:
-
آفلاتوکسینهای گروه B (B1 و B2): در زیر نور فرابنفش، نور آبی منتشر کرده و معمولاً توسط گونههایی مانند A. flavus تولید میشوند. B1 قویترین نوع آفلاتوکسین از نظر سرطانزایی است.
-
آفلاتوکسینهای گروه G (G1 و G2): در نور فرابنفش نور سبز منتشر میکنند و بیشتر توسط A. parasiticus تولید میشوند.
-
آفلاتوکسین M (M1 و M2): این سموم در بدن انسان و حیوان پس از مصرف مواد آلوده به B1 و B2 تولید شده و در شیر و فرآوردههای لبنی دیده میشوند.
منابع آلودگی آفللاتوکسین ها:
خوراک دام، طیور و حیوانات خانگی نظیر ذرت، سویا، جو و کنجاله پنبه میتوانند به آفلاتوکسین آلوده شده و موجب کاهش تولید شیر، تخممرغ و بروز بیماری در حیوانات و به دنبال آن در انسان شوند.
خطرات انسانی:
از علائم مسمومیت میتوان به کاهش اشتها، بیقراری، استفراغ، درد شکمی، نارسایی کبد و کلیه و حتی مرگ اشاره کرد. آفلاتوکسینها همچنین در ایجاد انواع سرطان، کمبود وزن، کوتاهی قد در کودکان و تضعیف سیستم ایمنی نقش دارند.
در آزمایشگاه مواد غذایی هورتاش اندازهگیری آفلاتوکسین ها به روش کروماتوگرافی مایع طبق استانداردهای زیر انجام می گیرد:
پیشگیری از آلودگی آفلاتوکسین ها در مواد غذایی:
پیشگیری از آلودگی شامل مدیریت بهینه قبل و بعد از برداشت، رعایت شرایط مناسب انبارداری و کنترل دقیق محصولات توسط آزمایشگاههای معتبر است.
اکراتوکسین A
اکراتوکسین A سمی است که توسط قارچهای Aspergillus و Penicillium تولید شده و یکی از رایجترین مایکوتوکسینها در مواد غذایی محسوب میشود. این سم حرارتپذیر نیست و در دمای متداول پخت (80 تا 120 درجه سانتیگراد) از بین نمیرود.
خطرات:
اکراتوکسین A از طریق دستگاه گوارش جذب شده، با آلبومین خون پیوند میخورد و در بافت چربی تجمع مییابد. بیشترین تأثیر آن بر کلیه است، اما بر کبد، سیستم ایمنی، باروری مردان (کاهش تستوسترون، بدشکلی اسپرم) و جنین نیز اثرات منفی دارد. این سم میتواند از شیر مادر به نوزاد منتقل شود و افراد مسن و کودکان در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
اندازهگیری آفلاتوکسین A به روش کروماتوگرافی مایع در مواد غذایی طبق استاندارد زیر در آزمایشگاه مواد غذایی هورتاش قابل انجام است:
استاندارد 9238 برای اندازهگیری اکراتوکسین A بهکار میرود.
پیشگیری:
شامل نگهداری صحیح، کاهش رطوبت دانهها (کمتر از 12٪)، سرد کردن و جلوگیری از آسیبهای مکانیکی به غلات است.
زیرالنون
زیرالنون سمی قارچی است که توسط قارچ Fusarium در غلاتی مانند ذرت، گندم، جو، برنج و… تولید میشود. این سم حتی در فرآوردههای پخته یا فرآوریشده نیز باقی میماند.
منابع آلودگی مایکوتوکسین زیرالنون در مواد غذایی:
سبوس، برنج قهوهای، روغن ذرت، بیسکویت و خوراک دام میتوانند آلوده باشند و منجر به انتقال سم به شیر، گوشت و تخممرغ شوند.
خطرات آلودگی مایکوتوکسین ها:
در انسان باعث ناباروری، کاهش اسپرم، بلوغ زودرس، کاهش رشد جنین و عوارض بارداری میشود. در دام نیز منجر به اختلالات تولیدمثلی، کاهش تولید شیر و کاهش مصرف خوراک میگردد.
اندازهگیری مایکوتوکسین زیرالنون به روش کروماتوگرافی مایع طبق استاندارد زیر در آزمایشگاه مواد غذایی هورتاش انجام می گیرد:
استاندارد 9239
راه های پیشگیری از آلودگی مواد غذایی:
مدیریت بهینه کشت، انبارداری در دما و رطوبت مناسب، هوادهی و خشککردن سریع غلات از روشهای پیشگیری محسوب میشوند.
دیاکسی نیوالنول (DON)
دیاکسی نیوالنول یا ومیتوکسین، از خانواده تریکوتسنهاست و توسط قارچهای Fusarium در غلات و محصولات فرآوریشده (مثل ماکارونی، بیسکویت، نودل) تولید میشود.
ویژگیها:
این سم حرارتپذیر نیست (حتی در 170 درجه سانتیگراد از بین نمیرود) و به سرعت از طریق روده جذب شده و به بدن منتشر میشود. هدف اصلی آن، اختلال در ساخت پروتئین و ایجاد مرگ سلولی است.
خطرات:
ایجاد تهوع، استفراغ، سردرد، اسهال، سرکوب ایمنی، خطر نقایص جنینی و سقط از مهمترین اثرات آن هستند. در حیوانات نیز باعث استفراغ، اسهال، ناباروری و مرگ میشود.
اندازهگیری دی اکسی نیوالنون به روش کروماتوگرافی مایع در آزمایشگاه مواد غذایی هورتاش طبق استاندارد زیر قابل انجام است:
استاندارد 9240
راه های پیشگیری از آلودگی به مایکوتوکسین ها:
شامل برداشت اصولی، خشککردن سریع، کنترل دما و رطوبت در انبار، و تمیز بودن تجهیزات حملونقل میباشد
پاسخ دهید